شماره اول نشریه استراتژی راهبردی جنگل منتشر شد

شماره اول نشریه استراتژی راهبردی جنگل منتشر شد

فصلنامه استراتژی راهبردی جنگل

The Forest Strategical Approchment Journal

سال 1، شماره1، بهار 1395

 

مطالب این شماره عبارتند از

 

بررسی روند بهره وری بخش کشاورزی و منابع طبیعی در طی برنامه های پنج ساله توسعه ایران

 

یوسف تقی ملایی1 و علی مهدوی*2

  • دانشجوی دکتری علوم جنگل، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ایلام
  • دانشیار و عضو هیئت علمی گروه علوم جنگل، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ایلام

E-Mail: a_amoli646@yahoo.com

 

 

چکيده

بخش کشاورزی زیربنای مولد هر کشوری است. در بهره وری بخش کشاورزی، میزان سرمایه گذاری در این بخش از مهمترین شاخص های آماری در بررسی بهره وری در این بخش است. در مطالعه کنونی به بررسی برنامه های پنج ساله توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی می پردازیم. بخش کشاورزی علیرغم توجهی که در هر پنج برنامه توسعه شده است نتوانسته است به اهداف خود دست یابد. در برنامه توسعه اول میزان اعتبارات عمرانی اختصاص یافته دولت به بخش کشاورزی 42درصد رشد داشته در حالی که سرمایه گذاری خصوصی در بخش کشاورزی دارای رشد3/72-درصد بوده است. در برنامه دوم درسال1373، نرخ رشد اقتصادی در این دوره 1/5درصد در سال به تصویب رسید؛ نرخ رشد تولید بدست آمده در طی برنامه دوم بطور متوسط6/3 درصد بود که از هدف برنامه کمتر است. در برنامه سوم در طول برنامه سوم توسعه اقتصادی(که از سال 1378 شروع شده است) بخش کشاورزی به نسبت برنامه های قبلی دارای رشد بهتری بوده است و این امر معلول گسترش صادرات غیرنفتی کشوراست. در برنامه چهارم، چنانچه ضریب خودکفایی غذایی در برنامه پنج ساله چهارم توسعه ميزان 75 درصد در سال پايه سال 1383 به مقدار 55 درصد در سال آخر برنامه چهارم(1388) تنزل يافته که نشان دهنده تشديد افزايش واردات مواد غذايي است. در برنامه پنجم تمرکز بر روی کشاورزی صورت نگرفته است و توجه به این بخش کم رنگ تر شده ست. بنابراین نتیجه گیری می شود در همه برنامه های توسعه فقط برنامه سوم در بخش کشاورزی موفق بوده است. در همه برنامه‌های توسعه بر افزایش سرمایه‌گذاری در بخش کشاورزی تأکید شده است، اما این افزایش مورد انتظار هرگز حادث نشده است، زیرا بخش توسعه‌ای نداشته است و امکان جذب سرمایه در بخش با ادامه وضع موجود بسیار پایین بوده است.

واژگان كليدي

برنامه های پنج ساله توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی،  بهره وری بخش کشاورزی و منابع طبیعی.

 

 

بررسی تأثیر مدیریت حفاظتی بر پوشش گیاهی و برخی خصوصیات خاک در اکوسیتم های جنگلی زاگرس

 

فاطمه اعظمی1، مهدی حیدری*2، مرزبان فرامرزی3 و مصطفی نادری4

1- دانشجوی کارشناسی ارشد جنگلداری، دانشگاه ایلام

2- استادیار گروه علوم جنگل، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ایلام

3- استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ایلام

4- دانشجوی دکتری جنگلداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ایلام

* E-Mail: m_heydari23@yahoo.com

 

 

چکیده

پوشش گیاهی مناطق نیمه خشک در اثر عوامل مختلف تخریبی درحال کاهش است.  در این مطالعه اثر مدیریت حفاظتی بر پوشش گیاهی و عناصر غذایی خاک در اکوسیستم‌های جنگلی زاگرس مورد ارزیابی قرار گرفته است.  برای این منظور مناطق مدیریت شده و مدیریت نشده در جنگل های شهرستان ایلام مقایسه گردید. در هر دو منطقه بصورت تصادفی 4 مرکز برداشت  انتخاب شد.  با فاصله‌ی 100 متر از هر یک از این مراکز چهار قطعه نمونه تعیین شد. از هر قطعه نمونه اصلی پوشش گیاهی  و سه نمونه خاک (عمق 0 تا 20 سانتیمتری) برداشت  شد. خصوصیات ادافیکی شامل ازت کل، فسفر، ماده آلی، کربن آلی، اسیدیته، شوری، وزن مخصوص ظاهری مورد اندازه‌گیری قرار گرفت. نتایج نشان داد که مدیریت باعث افزایش معنی‌دار میزان فسفر قابل جذب، کربن آلی، ماده آلی، ازت کل و نیز تعداد گونه های گیاهی شده است. نتایج آین تحقیق نشان داد که مدیریت حفاظتی می‌تواند به عنوان اقدامی مفید برای بهبود تنوع پوشش گیاهی و اصلاح وضعیت عناصر غذایی خاک در اکوسیستم‎های جنگلی زاگرس باشد.

واژه‌های کلیدی: حفاظت، تخریب، خاک، جنگل، زاگرس

 

تغییرات شوری و رطوبت خاک در رویشگاه های گز پرشاخه (Tamarix ramosissima) درمناطق نیمه خشک

 

مریم محمدی1، جواد میرزایی*2، حمید رضا ناجی2و مصطفی مرادی3

1- دانشجوی کارشناسی ارشد جنگلداری، گروه علوم جنگل،دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ایلام

2- استادیار گروه علوم جنگل، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ایلام

3- استادیار گروه جنگلداری، دانشکده محیط زیست و منابع طبیعی، دانشگاه خاتم الانبیاء بهبهان

* E-Mail: j.mirzaei@mail.ilam.ac.ir

چکیده

خاک­های شور بخش اعظمی از خاک­های مناطق مختلف جهان به ویژه مناطق خشک و نیمه­خشک را تشکیل می­دهند. پوشش گیاهی این خاک­ها در مناطق مختلف متفاوت بوده وگاهی اوقات به جهت شوری بیش از حد، فقط گونه­های خاصی قادر به ادامه حیات در این مناطق هستند. یکی از مهمترین گونه­های درختی که در این مناطق دیده می­شود، درختان گز می­باشند. این درختان، هالوفیت­های اجباری نیستند اما در ردیف درختان شور پسند قرار دارند و می­توانند با ساخت موادی مانند پرولین اثرات مضر شوري را کاهش دهند. به منظور بررسی تغییرات دامنه شوری خاک در مناطق رویشی گز، ابتدا 4 رویشگاه طبیعی گز در استان ایلام شناسایی شدند. در هر رویشگاه به منظور بررسی میزان شوری خاک 5 نمونه به صورت کاملا تصادفی از عمق 30-0 سانتی­متری برداشت شد. مقایسه میانگین داده­ها نشان داد،دامنه شوری خاک در رویشگاه­های مختلف بین92/0 تا 03/9 دسی زیمنس بر متر متفاوت است. همچنین، تغییرات رطوبت خاک در رویشگاه­های مورد مطالعه به دلیل وجود و یا عدم وجود رودخانه فصلی یا دائمی، بسیار متفاوت و دارای اختلاف آماری معنی­داری بود. علاوه بر این، بین اسیدیته خاک و ارتفاع درختچه­ها نیز همبستگی منفی وجود داشت.

کلمات کلیدی: شوری؛ رطوبت؛ گز پرشاخه(Tamarix ramosissima).

 

 

 

بینا متنیتی ی عناصر طبیعت در قرآن کریم و برخی اشعار نیما یوشیج

 

زیبا فلاحی1 و مریم محمودی2*

دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان-دهاقان

دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان -دهاقان

E-Mail: adab_111@yahoo.com

E-Mail: M.Mahmoodi75@yahoo.com

 

چکیده :

بینامتنییت رویکردی قدیمی در تحلیل متون است که از قرن بیستم در اروپا نضج گرفته است . مفهوم آن حضور پیش خوان در خواننده  است که می تواند ادعا کند هیچ متنی به تنهایی خلق نمی شود بلکه حضور متون و صداهای پیش از خود را در خود دارد. این مقاله به مطالعه یی گذرا بر بینامتنیت  نشانه های( پدیده ها و عنصر ) طبیعت  نیما  به تأثیر از نشانه ها  ی  طبیعت قرآن( پیش متن)  می پردازد. در شعر نیما بیش از 80 نوع گل و گیاه و درخت و درختچه  و نیز عناصر مادر چون آب و باد و ابر و طوفان و دریا و موج  وجود دارد  که می تواند بن مایه ی خلق جدیدی  در بینا متنی با همین نشانه ها در کلام خداوند قرار گیرد . نیما از شاخصان شعر نو ایران است ؛ که جنگل ها و مراتع ؛ پوشش گیاهی؛ حیات وحش بومی را به حوزه ی شعر کشاند . پیش از نیما تنها به گیاهان و گلهای عمومی در شعر شاعران توجه می گردید. نیما به  درختان؛ گلها و گیاهان بومی  تشخص بخشید و آن را یکی از رویکرد های نوپردازانه نامید. روش تحقیق  تحلیلی – کتابخانه ای با ورود نظریه ی بینا متنی ست که برای نخستین بار از سوی نویسنده گان بررسی می گردد. از مزایای آن طرح میان رشته ای  عنوان ادبی با رشته ی کشاورزی و گفتمان درون متنی ی زبان قرآن در خصوص نقش طبیعت؛ با بیان شاعرانه ی نیما پدر شعر فارسی ست؛ که دانشجویان دو رشته ی ادبیات و کشاورزی می توانند از این جستار در تحقیق و مطالعه ی متن بهره مند  گردند.

کلید واژه ها: عناصر طبیعت، نیما یوشیج، بینا متنیت، قرآن کریم.

 

 

The Sacred Quality of the nature

 

Saeed Dehghani

Student of Philosophy in Ph.D in Ilam University

E-Mail: dehgani.saeed@yahoo.com

 

   The Earth is bleeding and the natural environment suffering in an unprecedented manner from the onslaught of man. The problem is now too evident to deny and the solutions proposed are many but for the most part insufficient. Earth will not be healed by some kind of social engineering or changes in a technology that cannot but treat the world of nature as pure quantity to be manipulated for human needs whether they be real or imaginary. All such actions are no more than cosmetics with an effect that is of necessity only skin deep.

 

2

ارسال پیام

 
   
نام:  
نام خانوادگی:  
شماره تلفن:  
متن:  
 
کد تصویر  
   
 
L